Η ελληνική επιχειρηματική και επενδυτική παρουσία στις Αραβικές χώρες είναι σημαντική, αλλά ακόμη πιο σημαντικές είναι οι προοπτικές που υπάρχουν για την ενίσχυση τη, όπως επισήμανε, σχετικά απαντώντας σε ερώτηση μας ο Σύμβουλος Α Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων του Υπουργείου Εξωτερικών Βασίλης Σκρόνιας και Συντονιστής της Διεύθυνσης Οικονομικών Σχέσεων με χώρες της Β.Αφρικης,Μ. Ανατολής και Κόλπου.

Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία από την ίδια Διεύθυνση του Υπουργείου Εξωτερικών, η σημαντικότερη ελληνική, επιχειρηματική παρουσία καταγράφεται στην Αίγυπτο, με την οποία η Ελλάδα έχει αναπτύξει ευρεία συνεργασία. Ωστόσο με διαφοροποίηση μόνο στο βαθμό όλες οι Αραβικές χώρες είναι για τα ελληνικά επιχειρηματικά συμφέροντα σημαντικές, όπου αυτά υπάρχουν.

Κατά χώρα, η ελληνική, επιχειρηματική δραστηριότητα παρουσιάζεται ως εξής:

- Αίγυπτος: Το σύνολο των ελληνικών επενδύσεων στην Αίγυπτο υπολογίζεται, σε αξία, στα 700 εκ. $ ΗΠΑ. Οι ελληνικές επενδύσεις εντοπίζονται στους τομείς βιομηχανιών χάρτου, τσιμέντου, πετρελαίου, κατασκευών, τροφίμων, χρωμάτων και δομικών υλικών, συστημάτων άρδευσης και αλουμινίου, τραπεζών, ακινήτων, θαλασσίων και αεροπορικών μεταφορών, υπηρεσιών εκπαίδευσης και τυχερών παιγνίων, και οι σημαντικότερες είναι : ΤΙΤΑΝ (τσιμέντα), Χαρτοποιία Θράκης (χαρτοβιομηχανία), Όμιλος Βαρδινογιάννη (εξόρυξη πετρελαίου και θαλάσσιες μεταφορές), Alumil (αλουμίνιο), Kothali (δομικά υλικά), Ελληνικά Πετρέλαια (πετρέλαιο, φυσικό αέριο), ΙNTRACAT (κατασκευές), Όμιλοι Λάτση και Αρχιρόδον (τεχνικά έργα), Μηχανική (κατασκευές), Edita/Chipita (τρόφιμα), Eurodrip (συστήματα υδρεύσεως και αρδεύσεως), Er-Lac (χρώματα), Όμιλος Πειραιώς (τράπεζα και real estate), Εθνική Τράπεζα, Informer (πληροφορική), Mellon Technologies (πληροφορική), Intralot-ΙNTRACOM (τυχερά παίγνια), ΑΝΕΚ και Όμιλος Ευγενίδη (θαλάσσιες μεταφορές), Ολυμπιακές Αερογραμμές και Aegean Airlines (αεροπορικές μεταφορές), ΑΧΟΝ (εκπαίδευση). Στον τομέα του φυσικού αερίου ο Όμιλος ΚΟΠΕΛΟΥΖΟΥ συνεργάζεται επιτυχώς με την αιγυπτιακή κρατική EGAS για την παροχή αερίου στην Κρήτη, προκειμένου να χρησιμοποιηθεί από την ΔΕΗ για παραγωγή ηλεκτρικού ρεύματος. Επίσης συνεργασία υπάρχει μεταξύ της εταιρείας ελληνικών συμφερόντων CHANDRIS LINES και Pyramis Shipping με την EGAS.

- Λιβύη: Στη χώρα αυτή σήμερα δραστηριοποιούνται οι ακόλουθες επίσημα εγγεγραμμένες τεχνικές εταιρείες: J&P, ΕΤΕΠ, ΣΙΚΕΛΕ, Αρχιρόδον (έργο επέκτασης και εκσυγχρονισμού λιμένα Τριπόλεως) και MARITECH (ανέλαβε έργο τοποθέτησης καλωδίων οπτικών ινών στα Λιβυκά παράλια). Επίσης, στον τομέα υδρογονανθράκων τα «Ελληνικά Πετρέλαια Α.Ε.» και η «ΑΣΠΡΟΦΟΣ Α.Ε.», και στον τομέα των τηλεπικοινωνιών η εταιρεία ΙΝΤΡΑΚΟΜ.

- Αλγερία: Η ίδρυση, το 1995, μικτής εταιρείας καλλιέργειας καπνού μεταξύ της εταιρείας «ΚΑΠΝΙΚΗ Α. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ Α.Ε», της Κρατικής Αλγερινής Εταιρείας Καπνού και Σπίρτων και της Αλγερο-Ευρωπαϊκής Χρηματοδοτικής Εταιρείας FINALEP αναφέρεται ως η πλέον αξιόλογη επιχειρηματική δραστηριότητα της Ελλάδας στην Αλγερία. Αξίζει να σημειωθεί η συνεργασία της Σωληνουργείας Κορίνθου με την αλγερινή εταιρεία υδρογονανθράκων Sonatrach, με πραγματοποιηθείσες εξαγωγές σωλήνων το 2006 ύψους 100 εκατ. περίπου €.

- Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα: Λειτουργούν περισσότερες από 40 εταιρείες ελληνικών συμφερόντων Οι δραστηριότητές τους αφορούν τις τεχνικές κατασκευές, το εμπόριο, τη ναυτιλία, την παραγωγή προγραμμάτων ηλεκτρονικών υπολογιστών κ.α. Σημειώνεται η συμμετοχή, καθώς και την ανάληψη εργολαβιών από 3 κυρίως τεχνικές εταιρείες ελληνικών συμφερόντων (Άκτωρ, Αθηνά, Αρχιρόδον) για την κατασκευή δρόμων, νοσοκομείων, γεφυρών, βιολογικών καθαρισμών, ενώ επίσης ισχυρή παρουσία έχουν οι ελληνικές ναυτιλιακές εταιρείες στο Εμιράτο της Φουτζέιρα. Επίσης, η Ιντρακόμ (εισαγωγή και διακίνηση τηλεπικοινωνιακού υλικού στα Εμιράτα και στην ευρύτερη περιοχή), Infocad Solutions (ανάπτυξη και εμπορία προγραμμάτων Η/Υ για βιομηχανική χρήση) και Σωληνουργεία Κορίνθου, που δραστηριοποιούνται στα Εμιράτα.

- Ιράν: Έχουν πραγματοποιηθεί οι εξής ελληνικές επενδύσεις: Η «Corinth Pipeworks» ίδρυσε με την ιρανική εμπορική εταιρεία ΝARFOAM KAR COMPANY, μικτή επιχείρηση η οποία δραστηριοποιείται στον τομέα του βαρέως βιομηχανικού εξοπλισμού. Η εταιρεία «Πετζετάκης AE» κατέχει το 25% του μετοχικού κεφαλαίου δύο Ιρανικών εταιρειών, οι οποίες κατασκευάζουν σωλήνες από PVC με τεχνογνωσία και παραγωγική άδεια από την παραπάνω εταιρεία. Η εταιρεία «FAIRDEAL Group of Companies » (Μarine environment protection and safety), δραστηριοποιείται στον ευρύτερο χώρο της Μ. Ανατολής και έχει επενδύσει σε αποθηκευτικούς χώρους στο ιρανικό λιμάνι του Bandar Abbas. Ακόμη, η εταιρεία «Ελληνικά Πετρέλαια AE», η οποία έχει μακροχρόνια συνεργασία στον τομέα του αργού πετρελαίου με το Ιράν.

- Σαουδική Αραβία: Στον κλάδο των τεχνικών έργων δραστηριοποιούνται οι εταιρείες ελληνικών συμφερόντων ARCHIRODON CONSTRUCTION OVERSEAS CO. και SETE TECHNICAL SERVICES του Ομίλου Λάτση. Επιπλέον σημαντική δραστηριότητα παρουσιάζει και η ελληνοκυπριακών συμφερόντων εταιρεία ΙΩΑΝΝΟΥ & ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΪΔΗΣ με έδρα το Ριάντ. Και οι τρεις αυτές τεχνικές εταιρείες έχουν μακρόχρονη παρουσία στη Σ. Αραβία, καθώς και σε ολόκληρη την περιοχή του Κόλπου. Αριθμός άλλων μικρών εταιρειών αναλαμβάνουν κυρίως υπεργολαβίες ηλεκτρομηχανικών έργων και σιδηροκατασκευών.

Η εταιρεία National Bunkering Co. Ltd. του Ομίλου Βαρδινογιάννη ασχολείται με εφοδιασμό (καύσιμα) και τροφοδοσία πλοίων. Η ελληνοκυπριακών συμφερόντων εταιρεία Al Quraishi Marketing & Development Co. απασχολείται στον κλάδο έρευνας αγοράς. Στον εμπορικό τομέα δραστηριοποιούνται οι επιχειρήσεις Alpha Trading & Shipping Agencies Ltd. και Tarek Trading Est. Ο αριθμός των Ελλήνων που ζουν και εργάζονται στη Σ. Αραβία έχει μειωθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια, υπολογίζεται δε σε περίπου 500-600 άτομα.

- Συρία: Η INTRACOM έχει υπογράψει σύμβαση με τη Syrian Telecommunications Establishment (STE), το βασικό τηλεπικοινωνιακό οργανισμό της Συρίας, που αφορά στην προμήθεια ασυρμάτων ψηφιακών δικτύων. Στις αρχές του 2007, με βάση τη νομοθεσία περί Επενδύσεων, πραγματοποιήθηκε η πρώτη ελληνική επένδυση στη Συρία, από την εταιρεία ειδών άρδευσης PALAPLAST σε συνεργασία με το συριακό όμιλο YACOUB CO. Άλλες ελληνικές εταιρείες που δραστηριοποιούνται στη Συρία στην υλοποίηση έργων κατόπιν διαγωνισμών είναι, όπως προαναφέρθηκε η INTRACOM, καθώς και η ΑΤΕΡΜΩΝ (υπεργολαβία σε κατασκευή μονάδος ηλεκτροπαραγωγής από την εταιρεία SIEMENS). Επίσης, η εταιρεία αγροτικού υλικού και σπόρων ΣΠΥΡΟΣ ΣΠΥΡΟΥ κατόπιν επιλογής από το Συριακό Υπουργείο Γεωργίας πρόκειται να προβεί στην από κοινού υλοποίηση, προγράμματος μεγάλης κλίμακας για παραγωγή αραβοσίτου. Τέλος, σημαντική είναι και η παρουσία πολλών ελληνικών εταιρειών κυρίως οικοδομικών υλικών, αρδευτικού-αγροτικού εξοπλισμού, πλαστικών, χημικών, κ.α., μέσω τοπικών αντιπροσώπων.

- Τυνησία: Η ελληνική επιχειρηματική παρουσία στην Τυνησία, συνίσταται στη λειτουργία μικρού αριθμού επιχειρήσεων (5-6), κυρίως στον τομέα της βιοτεχνίας (ενδύματα, κατεργασία γούνας, δέρματος κλπ.), των τροφίμων (τυροκομική) και των εισαγωγών ορυκτών (ελαφρόπετρα, περλίτης).

- Ιορδανία: Δεν υπάρχουν αμιγείς ελληνικές επενδύσεις, ωστόσο έχουν δραστηριοποιηθεί αρκετές ελληνικές επιχειρήσεις, κυρίως εταιρείες μελετών και κατασκευαστικές, οι οποίες συμμετέχουν μέσω κοινοπρακτικών σχημάτων σε τεχνικά έργα υποδομών στο πλαίσιο του προγράμματος δημοσίων έργων της χώρας. Ειδικότερα: Η Έξαρχου-Νικολόπουλου (μελέτες και εποπτεία έργων στους τομείς της ύδρευσης και επεξεργασίας πόσιμων υδάτων), ο ΟΤΕ και η θυγατρική Ηellascom (κατέχουν το 50% της Ιορδανικής εταιρείας καρτοτηλεφώνων Transjordan Corporation, η οποία έχει υπογράψει με την Intracom συμφωνία για την προμήθεια καρτοτηλεφώνων), η Intracom Jordan (δραστηριοποιείται στον τομέα της πληροφορικής με εξειδίκευση σε λογισμικό και λύσεις της Oracle, και το Μάρτιο 2008 υπέγραψε σύμβαση με το Ιορδανικό Δημόσιο, αναλαμβάνοντας την εκτέλεση του έργου για τη μηχανογράφηση του τομέα εκτελέσεως του κρατικού προϋπολογισμού), η ΑΕΓΕΚ (κατασκευή δυο φραγμάτων που εγκαινιάσθηκαν τον Απρίλιο 2004), η LDK-Consultants Engineers and Planners (εταιρεία συμβούλων επιχειρήσεων), η Eurodrip (διατηρεί εργοστάσιο παραγωγής των προϊόντων της στην Ιορδανία), η J&P (σε κοινοπραξία για επέκταση και εκσυγχρονισμό του διεθνούς αερολιμένα του Αμμάν).

- Κατάρ: Στη χώρα αυτή δραστηριοποιούνται η ΑΚΤΩΡ, ΑΡΧΙΡΟΔΟΝ καθώς και η SIEMENS HELLAS, σε έργα κατασκευής εγκαταστάσεων-επέκτασης οδικού δικτύου και ηλεκτροδότησης.

- Κουβέιτ: Η Ελλάδα έχει παρουσία στον Κουβεϊτιανό τεχνικό-κατασκευαστικό τομέα, στον οποίο δραστηριοποιούνται τεχνικές εταιρίες όπως οι ΑΚΤΩΡ που υπέγραψε το 2005 συμβόλαιο με το Υπουργείο Δημοσίων Έργων του Εμιράτου για την πραγματοποίηση ενός μεγάλου τεχνικού έργου ανάπλασης του χώρου στην κεντρική περιοχή First Ring Road της πόλης του Κουβέιτ και η ΕΔΡΑΣΗ / ΣΙΓΑΛΑΣ Α.Ε. που δραστηριοποιείται στην κατασκευή κατοικιών. Οι Ολυμπιακές Αερογραμμές έχουν τοπικό γραφείο στην Πόλη του Κουβέιτ και πραγματοποιούν σε συνεργασία με την Kuwait Airways τέσσερις τακτικές πτήσεις εβδομαδιαίως στη γραμμή Αθήνα-Κουβέιτ-Αθήνα.

- Λίβανος: Οι ελληνικές επενδύσεις είναι περιορισμένες και δεν ξεπερνούν τα 4-5 εκατ. ευρώ.. Τα τρία τελευταία χρόνια παρατηρήθηκαν μάλιστα τάσεις αποεπένδυσης, υπό τη μορφή μεταβίβασης σε Λιβάνιους εταίρους εταιρειών ελληνικών συμφερόντων ή μεριδίου στο μετοχικό κεφάλαιο μικτών επιχειρήσεων. Ωστόσο, αρκετές ελληνικές τεχνικές εταιρείες ή εταιρείες δομικών υλικών δραστηριοποιούνται στη χώρα, κυρίως μέσω συνεργασιών με λιβανικές και αλλοδαπές εταιρείες, αναλαμβάνοντας μικρά τεχνικά έργα και υπεργολαβίες: η Edrafor S.A. (μικτή εταιρεία της ΄Εδρασης-Ψαλίδας και λιβανικής FOREX, στον τομέα των ειδικών γεωτεχνικών εργασιών), η Eξάρχου-Νικολόπουλου (μελέτες και εποπτεία έργων στους τομείς της ύδρευσης και επεξεργασίας πόσιμων υδάτων), η Knauf-Hellas (τομέας δραστηριότητος τα δομικά υλικά και προκατασκευασμένα προϊόντα), η ΑΡΧΙΡΟΔΟΝ (την διαδέχθηκε ο «όμιλος Αθηνά», υπεργολαβίες εκτέλεσης παραθαλασσίων και υποθαλάσσιων εγκαταστάσεων για εργοστάσια παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος, με σημερινά στοιχεία φαίνεται ωστόσο να έχει παύσει κάθε δραστηριότητα), οι Αφοι Παπευθυμιόπουλοι (επεξεργασία μαρμάρων, είχαν δημιουργήσει μονάδα επεξεργασίας μαρμάρου, όμως σήμερα έχουν περιοριστεί στην εμπορία). Στον τομέα υπηρεσιών δραστηριοποιείται η INTRALOT με την επωνυμία LEBANON GAMES S.A. Στον τομέα ενέργειας, ο όμιλος MOTOR OIL, σε συνεργασία με λιβανικές εταιρείες πετρελαιοειδών, έχει αναπτύξει εδώ και αρκετά χρόνια αξιόλογη δραστηριότητα στη λιβανική αγορά. Πρόσφατα, ο όμιλος των ΕΛ.ΠΕ. εκδήλωσε το ενδιαφέρον του για επέκταση των δραστηριοτήτων του στην περιοχή της Μ. Ανατολής και ιδιαίτερα, σε πρώτη φάση, στη λιβανική αγορά, στην οποία εκτιμάται ότι θα υπάρξει αύξηση της ζήτησης πετρελαιοειδών.


Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ